IJsvogeltje oa lijfspreuk en symbool van Willem van Oranje

Hier kan men onderwerpen plaatsen zoals : wijsheid , inzicht , tarot , orakels enz.
Gebruikersavatar
Susan
Ik Ben
Berichten: 7521
Lid geworden op: 19 apr 2012, 05:58

IJsvogeltje oa lijfspreuk en symbool van Willem van Oranje

Bericht door Susan » 19 nov 2016, 13:22

IJsvogeltje
en de spreuk

Saevis tranquillus in undis
Latijn. Vertaling: Rustig te midden van de woelige baren

Een lijfspreuk en symbool van Willem van Oranje

Prins Willem van Oranje voerde de spreuk Saevis tranquillus in undis, waarin zijn rustige vastberadenheid tot uitdrukking komt. Bij het beeld hoort het ijsvogeltje, dat volgens de klassieke overlevering zijn nest zou hebben in een korfje dat dreef op de golven, waarbij zelfs de hevigste stormen het niet konden deren. Zo wist ook de prins stand te houden en zijn gelijkmoedigheid te bewaren in de grootste tegenspoed. Het beeld was een des te verlokkender symbool omdat de kleuren van het ijsvogeltje - oranje-wit-blauw - overeenkomen met de kleuren van het prinsdom Oranje en de daarvan afgeleide vlag van de Opstand onder Oranje. Tot het succes van het symbool zal ook het niet-agressieve, vredelievende karakter hebben bijgedragen.

Het ijsvogeltje en zijn nest tussen de woelige golven worden dikwijls beschenen door een zon met het Christus-monogram. Charlotte de Bourbon, de derde echtgenote van prins Willem, vroeg hem in 1577 of zij een penning mocht laten slaan met dit in haar ogen zo toepasselijk motief. De penning werd in 1580 gemaakt door de Vlaamse medailleur Coenraad Bloc. Aan de ene zijde beeldde hij de prins af, vermoedelijk gemodelleerd in Antwerpen, waar de prins toen verblijf hield. Op de keerzij staat de lijfspreuk, samen met de ijsvogel.

Klassieke herkomst
Ovidius beschreef in zijn Metamorfosen (liber XI, vs. 410-4789), hoe het Tracische koningspaar Ceyx en Alcyone, nadat het in zee de dood had gevonden, door de goden veranderd was in een tweetal ijsvogeltjes. Volgens de overlevering bouwden deze ijsvogels hun nest in de zee, waarbij Aeolus, god van de wind en vader van Alcyone, de ijsvogels beschermde door ze te midden van de door de wind opgezweepte golven in de luwte te houden. In de protestant-christelijke traditie werd Aeolus door God vervangen, in de iconografie gesymboliseerd door de zon, met het Christus-monogram.

De kerkvader Basilius de Grote (vierde eeuw) wees eveneens op de ijsvogel en het `tranquillum esse media bruma'. Van hem nam Alciatus het over in zijn Emblemata, met als spreuk: `tranquilli in marmoris unda'. De editie verschenen in Antwerpen in 1566 kan de prins of iemand uit zijn omgeving op het symbool en de spreuk geattendeerd hebben. Het embleem keert nadien herhaaldelijk terug. Goltzius graveerde het in 1581; de Staten van Holland lieten het slaan op twee penningen na het overlijden van de prins. Bovendien staat het afgebeeld op het grafmonument van Oranje te Delft. Daarna maakten de spreuk en het symbool plaats voor die van prins Maurits: de afgehouwen boomstronk met twee twijgen en de spreuk: Tandem fit surculus arbor.

Hervatting van de traditie door Wilhelmina
In de negentiende eeuw werden Oranje's symbool en spreuk afgebeeld op de sokkel van zijn monument op het Plein in Den Haag. Na Willem van Oranje was koningin Wilhelmina zeer gesteld op het beeld van de ijsvogel en de spreuk. Zij had een beeldje van het ijsvogeltje op haar bureau staan. Een afbeelding van de ijsvogel en zijn nest liet ze ook ontwerpen voor het omslag van haar herinneringen Eenzaam maar niet alleen (Baarn, 1962). Naar aanleiding van het veertigjarig regeringsjubileum van Wilhelmina vergeleek Huizinga haar standvastigheid met die van prins Willem van Oranje en meende hij dat het ijsvogeltje een plaats verdiende onder de nationale symbolen van Nederland.

De spreuk in de politiek
Dezelfde spreuk en hetzelfde beeld werden in partijpolitieke zin aangewend door de voorman van de Anti-Revolutionaire Partij, Hendrik Colijn, in zijn Saevis tranquillus in undis. Toelichting op het antirevolutionair beginselprogram (Amsterdam, 1934). Colijns partij beeldde maar wat graag de voorman af als vastberaden roerganger op een schip of in andere karaktervolle poses. Vandaar vond het ook zijn weg in de politieke karikaturen van Colijn. Colijns politieke tegenstander de katholiek Nolens varieerde de spreuk tot: Saevus tranquillis in undis - Woest temidden van de rustige golven.

Op 30 april 2013 trok koning Willem-Alexander de spreuk weer terug aan het Oranjehuis door in zijn inhuldigingsrede met de woorden 'Rustig te midden van de woelige baren' de stijl en het regeerbeleid van zijn moeder, koningin Beatrix, te prijzen.

Tenslotte
Overigens bouwt een ijsvogel zijn nest niet in de golven, maar graaft het een gang in de steile oeverwand van een sloot of plas. Volgens een andere legende zou het beestje ooit te hoog gevlogen hebben, zo hoog dat het zich schampte aan de hemel, waardoor zijn ruggetje blauw is. Daarna schroeide een bliksemflits zijn buikje oranje...

Anton van der Lem

http://www.dutchrevolt.leiden.edu/

-----------------------------------------------------------------------------------------

IJsvogel (Alcedo atthis)
De ijsvogel staat symbool voor voorspoed, zonneschijn, loyaliteit en doelgericht.
In de kunstwereld krijgt hij de symbolische waarde van zuiverheid. In de middeleeuwen ook wel bekend als merde vogel; beeldschoon en toch smerig. In de Griekse cultuur was de ijsvogel een heilige vogel.
In de Chinese cultuur staat de ijvogel symbool voor schoonheid.
In de Keltische cultuur staat de ijsvogel voor flambyant, kleurrijk en scherpzinnig.

http://tomwesteneng.nl/

-----------------------------------------------------------------------------------------
En deze er nog extra bij:

IJsvogelspirit - de ijsvogel is koning van zijn eigen bestaan

Afbeelding

Kernwoorden
De vier seizoenen
Concentratie
Doelgerichte actie
Camouflage
Beschrijving

Op deze kaart kijkt koning ijsvogel naar zijn eigen universum en daarin klopt alles. De dieren, de planten, de vier seizoenen en de vier elementen zijn samen in evenwicht en ze hebben ieder hun eigen plaats. De twee helften van de afbeelding zijn elkaars spiegelbeeld, statisch, maar toch beweeglijk, want de natuur is altijd in beweging en verandert voortdurend.

De vier elementen, aarde, water, vuur en lucht, zijn aanwezig en ze vullen elkaar aan. De vier seizoenen zijn terug te vinden in de kleine gele bloemen van het voorjaar, de waterlelies van de zomer, de kleurende bladeren van de herfst en het wit van de winter. Achter de naar buiten springende dolfijnen zijn twee oranjegouden adelaars te ontdekken die met gespreide vleugels op het centrum gericht zijn.

De ijsvogels in het midden kijken oplettend naar buiten. Hoewel zij rustig op een tak zitten en ogenschijnlijk niets doen, ontgaat hen niets. Zij zijn klaar voor doelgerichte actie. In hun prachtige verenkleed met het diepe blauw en het felle oranje komen water en vuur samen. Koning ijsvogel heeft van bovenaf het overzicht. Hij heft zijn blauwe armen naar de hemel. Hij draagt zijn eigen universum en steunt standvastig met zijn geestkracht zijn wereld, zoals de Griekse God Atlas die de aarde draagt.

Boodschap
Concentratie en doelgerichte actie - De ijsvogel kan met grote concentratie op een takje zitten boven het water. Plotseling duikt hij naar beneden in een doelgerichte actie. Onder water weet hij een visje te vangen en het grootste wonder is dat hij daarmee bovenkomt, terwijl hij niet kan zwemmen. Hij heeft geen zwemvliezen tussen zijn tenen, maar toch weer hij door zijn behendigheid van het water los te komen.

Laat de ijsvogel jou vertrouwen geven, het vertrouwen dat je, wanneer jij niet aan alle eisen voldoet in een situatie, toch in staat kunt zijn om je prima te redden en zelfs met goed resultaat. Concentreer je op de goede eigenschappen en talenten die je hebt. Kijk niet naar wat je mist. De ijsvogel zit ook niet treurig naar zijn tenen te kijken, omdat hij geen zwemvliezen heeft.

Bij sollicitaties, in relaties maar ook bij evaluatiegesprekken is het belangrijk om jouw talenten naar voren te schuiven. Wees trots op wie je bent. Neem dan doelgerichte actie en ga voor wat je wilt bereiken. Laat jouw verschillende kleuren zien. De ijsvogel brengt het prachtige diepe blauw en felle oranje samen in zijn verenkleed. Het oranje staat voor de vurige felheid waarmee hij in het water kan duiken om een visje te vangen. Het diepe blauw staat voor het koele stromende water.

Pas daarbij op dat jouw doelen niet groter zijn dan je aankunt. De ijsvogel kan alleen kleine vissen vangen en die moet hij soms nog een tijdje rond manoeuvreren voordat hij ze met de kop naar boven door kan slikken. In sommige gevallen zul je niet bij de eerste poging je doel bereiken. Een ijsvogel moet inschattingsvermogen leren. Water vervormt. Hij moet bij het vis vangen rekening houden met mogelijke afwijkingen die kunnen optreden.

Camouflage - De ijsvogel heeft twee verschijningsvormen. Het ligt er maar aan hoe je hem ziet. Zie je hem over het water scheren, dan is hij als een prachtig blauw juweel, een flits van felle kleur, met een oranje buik. Een vis die uit het water omhoog kijkt, ziet alleen de oranje buik die opgaat in het zonlicht en de straling van de lucht. Een roofvogel die van boven naar beneden kijkt, ziet alleen het stukje blauw dat opgaat in de reflectie van de lucht op het water.

Wat is nu het wezen van de ijsvogel? Is het zijn vermogen om stil te zitten boven zijn eigen spiegelbeeld of zijn flitsende verschijningsvorm? Hij is beide, water en vuur. Wat is het wezenlijke in jezelf? Ben je soms uitsluitend een stilzitten of een snelle flitser? Zoek dan ook eens de andere kant op, dan zul je meer evenwicht ervaren.

De vier seizoenen - Laat de natuur een voorbeeld zijn om evenwicht te brengen in je leven. Er is een tijd van uitlopen en expansieve groei in elk project en in elke levensfase. Dan komt de tijd van volle kracht en wasdom, het vruchtdragen. Daarna volgt de tijd van de oogst, een tijd van verzamelen en als laatste volgt een tijd van bezinning en een rustperiode. Voel wat jij nodig hebt op dit moment en gebruik de cyclus van de natuur als spiegel.

Symbolische betekenis, archetypes en herkenning

De ijsvogel - was heilig in het oude Griekenland. Bij de Chinezen staat de ijsvogel voor schoonheid, snelheid en gezegende dagen. In het Engels heet de ijsvogel 'kingfisher'. Er zijn heel veel soorten ijsvogels. De Europese ijsvogel is familie van de Australische kookaburra. Over deze vogel kennen de aboriginals veel verhalen uit hun overlevering.

Cyclus van de seizoenen - De indianen gebruiken het medicijnwiel, een symbolische kring van stenen die als een soort zonnewijzer op de aarde gelegd wordt. Daarin wordt de cyclus van het leven afgebeeld en ook die van de seizoenen. Het voorjaar staat hierbij voor de geboorte van een mens en het begin van het leven. De zomer staat voor de jaren van groei en het kinderen krijgen. De herfst staat voor de middelbare leeftijd en de winter staat voor de oude dag.

Oranje - Het oranje van de ijsvogel is als een kleine heldere vlam. Hij is dan ook snel en trefzeker en schiet heen en weer over het water. In dit aspect staat de ijsvogel voor het kortstondige van het vuur.

Felblauw - De kleur van de ijsvogel is als een stukje helderblauwe hemel dat naar beneden is komen vallen. Het is het blauw van wijde ruimte. Ook doet zijn kleur denken aan het blauw van helder ijs bij een gletsjer. De groenblauwe veertjes die hij op zijn vleugels heeft, lijken op turkooise edelstenen. Bij de indianen staat die kleur ook voor het hemelse aspect.

Adelaar - Op deze kaart staat de adelaar met de oranjegouden kleuren voor het element vuur en de zon. Zij sluit aan bij het grote vuur dat onderaan de kaart is afgebeeld. De adelaars op de kaart vliegen vrij en zijn volledig in hun element.

Dolfijn - De dolfijnen vertegenwoordigen op dit kunstwerk het water van de oceanen, zij staan ook symbool voor beweeglijkheid. Zowel adelaar als dolfijn is in staat om in de eigen omgeving te overleven en ervan te genieten.

Gouden vlammen - Op oude Tibetaanse afbeeldingen worden goden afgebeeld met gouden vlammetjes om hen heen geschilderd. Deze gouden figuren heten Yots. Zij symboliseren de spirituele uitstraling en kracht van de godenwereld. Op de kaart van de ijsvogelspirit staan deze gouden vlammen als een bekroning bovenaan en op het derde oog van koning ijsvogel. Met zijn derde oog zegent hij zijn wereld.

Roelien de Lange
voor wie weet, hoeft niets verklaard te worden
voor wie niet weet, is geen verklaring afdoende

Plaats reactie